गज़ल जस्तो ..

 

 

 १ . यस्तो भयो 

मनपग्लि मेरा आँखा रसाउनाले यस्तो भयो
परेलीले मोतिदाना खसाउनाले यस्तो भयो

समाएछौ बाटो तिम्ले आँखा हुदै मनछुने
ह्दएमा तिमीलाई बसाउनाले यस्तो भयो

खुकुलिदा फुस्किएर छुट्टीनेपो हो कि भन्दै
पिरतिको डोरी धेरै कसाउनाले यस्तो भयो

फुलसित रंग चोरी जवानीले रसभरेको
गुलाबी यो ओठलाई डसाउनाले यस्तो भयो

मनमा खोट रैछ तिम्रो बाहिरी मुखले ठिक्क पारयौ
चोखो माया गर्छु भनि फसाउनाले यस्तो भयो

बिश्वासको पर्दाजली अग्निज्वाला उठ्नुरैछ
मनको तार मनसित गसाउनाले यस्तो भयो

खै के के न हुन्छ भनि एक्लिएथेँ सबैसित

आज तिनै जोरी पारी हँसाउनाले यस्तो भयो
९कात्तिक २०६६ काठमाण्डु

 

 २. दुख्ने गर्या छु

मन बुझाउँन पिउदै जाँदा सुक्नेग्या छु
रात बिरात दोबाटोमा भुक्नेग्या छु

तिमीलाइनै राखेकोथें कोष कोषमा मैले
आजभोली जताततै दुख्ने गर्या  छु

तिर त मैलै ताकेर नै हानेजस्तो लाग्छ
खै किनहो पटक पटक चुक्नेग्या छु

प्रत्येक हारमा चोइटीएर कुरुप हुन लागें
एैना हेरी आफैलाई थुक्नेग्या छु

पूर्णिमाको जुनेलीमा आउछौ कि त भन्दै
बाटोतिरै अलमलिदै ढुक्ने गर्या  छु

जिन्दगीको रङ्गमञ्चमा टिक्न नसकेरै
मौन हुदै नेपथ्यमै लुक्नेग्या छु

३. शहर

फुल उमार्ने माटो छैन तिम्रो शहरमा
बगैचालाई पाटो छैन तिम्रो शहरमा

 सफल हुन दुनियाँलाई उछिन्नुछ भन्छौ सधैं

अघि बड्न बाटो छैन तिम्रो शहरमा

आफ्नै चुलो बले भयो अरुको के वास्ता

अईचो पैंचो साटो छैन तिम्रो शहरमा

बिदेशबाट झिकाउँछौ मक्किएको चामल दाना

खेति पाती आँटो छैन तिम्रो शहरमा

अभाव अनि ब्यस्तताको घाउ सधै दुखिरहने

उपचार र खाटो छैन तिम्रो शहरमा

रसाएर भिज्छ आँखा चुहिने आखिर मनै रैछ

त्यै मन छाउने भाटो छैन तिम्रो शहरमा

४.   डाँका हजुर

 चोर त सधैं चोरै हुन्छन कसलाई केको भाका हजुर
धनचोर्ने भन्दा अझै मनचोर्ने डाँका हजुर

जाबो प्रेमत सबले गर्थे उबेलामा पनि
आजकलका मान्छेहरुको नचाँइँदो भाका हजुर

सोच्नुहोला कलियुगमा मान्छे कति मोटा
पिलन्धरे जिउका बाहिर मोटा लाका हजुर

देख्या सुन्या जान्या बुझया त्यस्तो कैनि हैन
अन्धो देशमा एक आँखें भै ठूला भाका हजुर

ठुलाबडा बाजे बजै मान्नुपर्ने अरु छदै
बाठा बन्छन चल्लाहरु अस्ति आका हजुर

आँटो पिठो मकै भुटी दही दुधसंग खान छोडी
केको देख्न सकिन्थ्यो र चाउचाउ चुइगम खाका हजुर

पढ्लान तनी दुइ चार अक्षर आमा बाउको इच्छा
कसले बुझने आठै बजे किन स्कुल गाका हजुर

५. पानि छैन

खाईदेउन खाइदेउ भनि करलाउने बानी छैन

होसपु्रयाइ खानेगर अड्क्योभने पानी छैन

सोच्दै हौली साथ म छु जे जे परे पर्छ

म तिम्ले सोचेजती त्यती धेरै दानी छैन

स्वतन्त्र छौ गर्न सक्छौ के के इच्छा लाग्छ

तिम्रा यस्ता इच्छामाथी मलाइ कुनै हानी छैन

समयको साथ हिड्ने सहयात्री मात्र न हुँ

मनभित्र ममताको त्यति ठूलो खानी छैन

नसोध है खै के गर्न सक्छौ मेरा लागी

डोरी लिई ठूलो रुखमा म त जानी छैन

एकान्त बसुँ भन्ल्यौ पिरतिका कुरा गर्न

आफुसंग कुनै त्यस्तो झुटो काहानी छैन

पञ्चे बाजा बजाउने तमन्ना छ मनभित्र

झिसमिसेमा भगाएर तिम्लाइ लानी छैन
५ असोज २०६६ काठमाण्डु

६. बगलीमा छुरा ,मुखमा राम राम छैन

ढड्डा जति पल्टाएनि कही मेरो नाम छैन

नाम छैन त्यसैलेत कही बदनाम छैन

चिन्थेहोला जो कोहीले ठाँटीएर हिडया् भए

त्यसोगरी हिड्न मेरो खल्ती भरी दाम छैन

सत्य तत्थ्य त्यहीनै हो जे जे देख्यो दुनियाँले

छुपाएर राख्नलाई बन्द कुनै खाम छैन

सुन्या कुरो झुटो होला देख्यालाईत कसले ढाँटने

बगलीमा छुरा राखी मुखमा राम राम छैन

 ७. शहर पस्दै जालीचप्पल फेर्नेले ...

हिजो कसम खाई आज केर्नेले मारयो
आफ्नै जिउलाई ढल्कि ढल्कि हेर्नेले मारयो

गाउमा छँदा हात्तिछापले काम चल्यो बरै
शहर पस्दै जालीचप्पल फेर्नेले मारयो

छाती भित्र बस्छु भन्दै मनको तार समाई
त्यही तारलाई उदयाएर सेर्नेले मारयो

मायाँजाल बिच्छयाएर अंगालोमा बाँध्नु कता
वरीपरी काँडेतारले घेर्नेले मारयो

हुन्छभने छुनेथिएँ हुन्नभने छुन्न
दोधारको टुना गर्दै बेर्नेले मारयो

बगैंचाको फुलचुस्ने भमराको केको हिसाब
सबैको बात पालैपालो टेर्नेले मारयो
५ कत्तिक ०६६

८ . कैले

हुन्छ मात्रै भन्छौ तिमी सँच्चै मान्ने कैले
फकाउँदैमा जोवन बित्यो सुरुवाल तान्ने कैले

धेरै बाल्यौ आगो तिम्ले गाल्यौ मनको चुरो
हतार भयो नुन चाख्नलाई भन झान्ने कैले

भन्छौ मात्रै मेरो लागी लगाको छु अनेक थरी
मैले तिम्रो विउको वस्त्र एक एक गरी छान्ने कैले

के के न हो जस्तो गर्छौ आफ्नो जिउको अंगअंग
वास्तब मा नै यैहो भनि तिम्ले जान्ने कैले

भरीईसक्यो जवानिको रस अब चुईन थाल्छ
ओठ टोकी एक अर्काले अंगालोमा बान्ने कैले

हिसाब छकी सावाँ ब्याजको किछ मोल मोलाई
भाका धेरै नाघिसक्यो पक्का ठान्ने कैले
२३ पुस २०६६ काठमाण्ड

९ . रातो गुलाव

 तिम्रो सन्देश बोकी आउन डरायो खै रातो गुलाव
बिच बाटोमै आज कता हरायो खै रातो गुलाव

अंकुरायो प्रेम कतै मौलाउदैथ्यो फल्न फुल्न
हांगैपिच्छे एैजेरु भै लहरायो खै रातो गुलाव

बिसाद भो जिन्दगी यो आशारुपी दियो निभ्दा
स्मृतिमा परेली भै फरफरायो खै रातो गुलाव

सुस्केरा र छटपटीमा बित्ने मेरा रातबिच
एैठन बनि सपनीमा बरबरायो खै रातो गुलाव

अन्ध्यारो भो चारैतिर काँप्नलाग्यो धर्ती पनि
बालसुलव पाईला बनि धरमरायो खै रातो गुलाव

आफ्नो भागमा बिजेताको अंशदेन नियतिले
पराजीतको ध्वजा बनि फहरायो खै रातो गुलाव

लुटीने छु अब कतै च्यातिने छु पत्रपत्र
आधिरातमा चितुवा भै करायो खै रातो गुलाव
१४ पुस २0६६ २९डिसेम्बर २००८

१०  . आख

खै किन हो हृदयमा टाँसीरयो तिम्रो आँखा

बिहानीको फुजस्तै हाँसीरयो तिम्रो आँखा

कैले तिमी हँसाउथ्यौ जिस्क्याउदा लज्जाउथ्यौ

के के सोच्दै मनको भाव जाँचिरयो तिम्रो आँखा

फर्किआईनौ कहिल्यै तिमी मायाँ मारी हाल्यौ

स्मृतिमा झिमझिम गर्दै बाँचिरयो तिम्रो आँखा

टाढा भए चिनजानेका तिमी जस्तै सबै

तर सधैं वरीपरी नाचिरयो तिम्रो आँखा
३१डिसेम्बर २००९ काठमाडु

११  . छुट्टै

तिमी काली भयौर छुट्टै
तिमी जाली भयौर छुट्टै

फुल रोज्छन सबैले
तिमी माली भयौर छुट्टै

मायाले भरीपूर्ण अरु
तिमी खाली भयौर छुट्टै

अग्ला अग्ला थुन्से सोली
तिमी डाली भयौर छुट्टै

बर्णन हुन्छ सुन्दरताको
तिमी नाली भयौर छुट्टै

आकाश छुने घरको धुरी
तिमी पाली भयौर छुट्टै

दिब्योपदेश कयौ शब्द
तिमी गाली भयौर छुट्टै

निधारको टिको सिउँदोमा सिन्दुर
तिमी लाल भयौर छु

१२. आउन तिमी

उजाड मनको बनमा नयाँ पात बनि आउन तिमी

कोईलीसंगै भाका मिलाई गित गाउन तिमी

फुलको सुवास बोकी हिड्ने पवन बनि आयौ भने

शरदका फाँटहरुमा लहराउन तिमी

आउँछौकीत मडारीदै सावनको भेल बनि

ढुंगा बनि बग्ने छु म हात समाउन तिमी

उड्नै परे चैतमासको धुलो बनि पखेरामा

चट्टयाङ अनि बादल सित प्रित लगाउन तिमी

क्षितिजपारी डुबिहाल्छौ हेर्दा हेर्दै बिपनिमा

सपनिमा आउछु भनि कसम खाउन तिमी

३० मंसीर २०६६

१३ . के भयो ?

साईत गर्छु भन्थ्यौ तिमी रसम के भयो

तड्पायौनि धेरैमलाई कसम के भयो

बिर्से पनि तिम्ले मलाई नखोजेनी भेट्न
मैले तिमीलाई दिलमा राख्दा भसम के भयो

बैमानीपो प्यो भन्थ्यौ लगन गाँठो बाँध्ने
उस्तै छ की आजकल तिम्रो खसम के भयो

तिमी उसकी भइहाल्यौ यात्रा उसैसंग गर
थाक्यौ होली चौतारीमा बसम के भयो

दुखी रह्यो मुटुको छेउ बल्झिरहने घाउले
भावनाको मलम थोरै घसम के भयो

श्वरीय देन छ भन्छन मानव संसारमा
त्यै ईश्वरको मन्दिर संगै पसम के भयो
२१ असोज २०६६ काठमाण्ड

१४  . जुनतारा काखमै ..

सुख दुख साथै जिउँछु भन्नेहरु धेरै देखें

मर्न सगै बिष पिउँछु भन्नेहरु धेरै देखें

तिमी मात्र हेरीबस मैले के के गर्न सक्छु

जुनतारा काखमै लिउँछु भन्नेहरु धेरै देखें

मर्न सगै बिष पिउँछु भन्नेहरु धेरै देखें

जालीम छ यो दुनियाँ चोटदिई हास्ने गर्छ

त्यस्ता चोट सबै सिउँछु भन्नेहरु धेरै देखें

मर्न सगै बिष पिउँछु भन्नेहरु धेरै देखें

वर्खे भेलमा कति जंघार तर्नुपर्छ थाहाछैन

पारी तार्ने डुङ्गा खिउँछु भन्नेहरु धेरै देखें

मर्न सगै बिष पिउँछु भन्नेहरु धेरै देखें

भनेको थें जिन्दगीको मेलो त्यति छोटो छैन

पिरनगर मेलो एक्लै भिउँछु भन्नेहरु धेरै देखें

मर्न सगै बिष पिउँछु भन्नेहरु धेरै देखें

२८।०५।२०६६ काठमाण्डौ

१५ . प्यासी तिमि

हातमा तेलको दिउरे लिएर तिमी भित्रियौ
साथमा प्यासको प्याला पिएर तिमी भित्रियौ

सधै शान्त रहने गर्थे लाउदा खोल्दा ढोका
जसलाई भर्खरै धक्का दिएर तिमी भित्रियौ

कल्पनामा गुम्सिबस्दा कति चोट मनमा
आज त्यस्ता सबैचोटलाइ सिएर तिमी भित्रियौ

चोटा कोठा सिङ्गो घरले प्रश्न गथ्र्यो तिमीमाथी
आज ति सबैलाइ जवाफ दिएर तिमी भित्रियौ
(२५ भदौ २०६६ काठमाण्डौ)

१६ . मैले जानिन

नहेर्नु थियो हेरीहालें हेर्न जानिन

जे देखेथें फेरी त्यसलाई केर्न जानिन

पक्कापक्कि भैसक्दानि झुटो हो भनेर

मन भित्रको बिश्वास मैले फेर्न जानिन

झकझक्यायो दुनियाँले आँखा खोल्न धेरैपटक

आफुलाई छोडी दुनियाँलाई टेर्न जानिन

थाहा थियो एक दिन यस्तै देख्नु पर्छ भनि

कालो रुमाल आँखाछोपी बेर्न जानिन

जे हुनुत भैनै सक्यो कसले रोक्छ हुनेलाई

मैले आफ्नो गर्दन आफै सेर्न जानिन

१७. बिधवा सुन्तली

विधवा भै सुन्तली त मालो बोकी आएन कोही
च्यातिएको चोलो टाल्न टालो बोकी आएन कोही

भोक प्यासले उसको शरीर दाउरा झै सुकिसक्दा
अन्नभाको थुन्से सोली डालो बोकी आएन कोही

जुन घरमा बस्थिन उनी त्यो घर उनको साहुले लग्यो
घरलाने त्यो साहुलाई रोप्ने भालो बोकी आएन कोही

मासु चिउरा हातमा लिई रोटे पिङमा मच्चेअरु
उनले खाने हाड अनि छालो बोकी आएन कोही

बदलाको भावना छ मनभित्र उसको
सबलाईथुन्ने एउटै खोरको तालो बोकी आएन कोही

एक्लै एक्लै बगाई उसले भएजति आँशु सबै
साँझ बिहान ढाडस दिन पालो बोकी आएन कोही
 वर्ष २२ अंक १६ २०६६ असोज २७ मंगलबार युगसम्वाद साप्ताहिक मा प्रकासित
५ असार २०६६ काठमाण्डु

१८ . नमारन मलाई

जिउने ईच्छा अधुरैछ नमारन मलाई
यति धेरै अप्ठयारोमा नपारन मलाई

तिम्रो मनको तलाउमा डुबुल्किन खुसीहुन्छु
लत्त्याएर पाखातिर नसारन मलाई

फुलिरैछु तिम्रो मनमा फल्छुपनि यहीँ

नछिप्पिदै चिचिलैमा नझारन मलाई

चुनौति हो जिन्दगीत संघर्षमा जिउनु पर्छ

ठूलो युद्घ जित्न भनि नहारन मलाई

तिम्रा सारा दुख ढाक्न पग्लिदिन तयार छु म

तताएर यतिधेरै नखारन मलाई

मर्न पनि तयार हुने मेरो मनलाई बुझेका छौ
यति छिट्टै बैतरनिमा नतारन मलाई
१५चैत २०६६ काठमाण्डु

१९ . मन लाग्थ्यो -स्कुल पड्दा ...

पराईले छोला भनि बार्न मन लाग्थ्यो
उनको मेरो पिरतीलाई नार्न मन लाग्थ्यो

बर्खे भेलमा सुसाउदै मडारीदा खोलो
हात समाई उनलाई पारी तार्नमन लाग्थ्यो

ओहो लौन भिजीहाल्यो तिम्रो फ्रक भन्दै
आफ्नै हातले अलि माथी सार्न मन लाग्थ्यो

आजमैले बारेकी छु नछुनुहै भन्दा
नजिकिदै अप्ठयारोमा पार्न मन लाग्थ्यो

सक्तिन म तपाइसंग भन्दै ठट्टा गर्थिन
मलाइ भने सधै आफु हार्नमन लाग्थ्यो

साँझ पख क्षितिजतिर घाम डुब्न लाग्दा
हात समाई यता उति चार्न मन लाग्थ्यो

जुरो बाँध्न मनपराउथिन केशरासी उनको
मलाइ भने कम्मरतिरै झार्न मन लाग्थ्यो

दालमोठ चिउरा अ‍ैंठे किनि पानीसंग खाँदा
आफुलाई भन्दा धेरै उनलाई फार्न मन लाग्थ्यो

संका गर्थिन अरुकसलाई मन पराउछौ भनि
तिमी नै हौ एक्लि भन्दै टार्न मन लाग्थ्यो

लज्जाएर हाँस्थिन जब सगै बस्दा उनि
नाता गोता घरको माया मार्न मन लाग्थ्यो

५ जेठ २०६६ काठमाण्डु

२० . नसक्नाले

आफन्तकै कु कर्मलाई चिउन नसक्नाले
कालो रात रुदै बित्यो पिउन नसक्नाले

झुप्रो मनको चुला चौका दुनियाँले देख्यो
उद्रिएको जिन्दगीलाई सिउन नसक्नाले

वारी आफु चिनजानेका पारी पारी भए
साथ साथै आफ्नो डुंगा खिउन नसक्नाले

बेसिजनमा चाहनाको कोषा चाउरी प्यो
सिजन छदै आफ्नो मेलो भिउन नसक्नाले

वर्खे भेलले श्रीखन्डको ठुटो पारी छोडयो
खरानीले निधार पोतें लिउन नसक्नाले

बिवसताको कात्रो ओडी चितामाथी सुतें
छाती भित्र एउटा मुटु जिउन नसक्नाले

१७ बैशाख २०६६ काठमाण्डु

२१ .मकै पोल्ने आबै

पोल आबै पोल मकै पाक्नेगरी पोल

पोलीने त्यो मकै आफै थाक्नेगरी पोल

तिम्रो मननी डढ्दै होला मकै डढेसरी

आफ्नो मनको त्यो जलनलाई ढाक्ने गरी पोल

दाउरा बाल कोइला बाल त्यो त तिम्रो इच्छा

बाटो हिड्ने जो कोहीले चाख्ने गरी पोल

काँचै होलान तिम्रा कति इच्छाहरु मनभित्र

तिमी मकै चुरैसम्म पाक्नेगरी पोल

अशक्त यि बुडा हातले मकैपोल्छन भनी

देखाउनलाई राख्नेगरी पोल

१५ जेठ २०६६ काठमाण्डौ

२२ मकै पोल्न

मकैपोल्न दोबाटो र चौबाटोमा बस्छयौ

किन आबै बुढेसकालमा आफै कम्मर कस्छयौ

छैनन कि त छोरा नाति हजुर आबै भन्ने

चाउरीएको घुडा किन सारो भुईमा धस्छयौ

पक्किघरमा बस्छन सबै तिम्ले पोल्या मकै खाने

तिमी साँझ बास खोज्दै कुन पाटीमा पस्छयौ

उमेर ढल्क्यो अभाव बडयो चोट थप्यो समयले

थुम थुम्याउदै आफै नो मनलाई कस्तो मलम घस्छयौ

तिम्रो भागमा यो उमेरमा यस्तै गर्नै लेख्या रैछ

पिर गरी आँशु झारी आफै नै मनलाई किन डस्छयौ